Niya harabeleri (), Çin'in Sincan eyaletinde, Tarım Havzası'nın güney kenarında, modern Niya ilinin yaklaşık kuzeyinde bulunan bir arkeolojik sit alanıdır. Antik site ana dilinde Caḍ́ota Han Hanedanlığı döneminde Çince Jingjue olarak biliniyordu. ( Chinese Caḍota benzer Eski Çin tseng-dzot, ). Bölgede çok sayıda arkeolojik eser ortaya çıkarılmıştır. Niya bir zamanlar güney Taklamakan Çölü'ü aşan İpek Yolu'nun güneyindeki bir vahada yer alan büyük bir ticaret merkeziydi. Eski zamanlarda Niya'yı deve kervanları, Çin'den Orta Asya'ya süren yolculuklarının bir mola noktası olarak kullanacaktı. == Tarihi == Hanshu'da, genellikle Niya olduğu düşünülen Jingjue adlı bağımsız bir vaha devletinden bahsedilmektedir: Niya, üçüncü yüzyılda Loulan Krallığı'nın bir parçası oldu. Dördüncü yüzyılın sonuna doğru Çin egemenliği altına girdi, daha sonra Tibet tarafından ele geçirildi. == Kazılar == küçükresim|250x250pik| Aurel Stein'ın ahşap tabletler bulduğu Niya sitesi 1900 yılında Aurel Stein batı Çin ve Taklamakan Çölü'ne bir arkeoloji seferi başlattı. Niya'da birkaç konut grubunu kazdı ve M.S. 105'te yazılmış 100 ahşap tablet buldu. Bu tabletler, erken bir Hint yazı tipi olan Kharoshthi dilinde yazılmıştı ve Kuşan İmparatorluğu'na tarihlenen kil mühürleri, resmi emirleri ve mektupları içeriyordu. Diğer buluntular arasında Han Hanedanı'ndan kalma sikkeler ve belgeler, Roma sikkeleri, eski bir fare kapanı, bir baston, bir çalgı parçası, çalışma düzeninde bir yay, oyma bir tabure, özenle tasarlanmış bir halı ve diğer tekstil parçalarının yanı sıra ayrıntılı oyma, seramik, Çin sepetçilik ve lake eşya ile ahşap mobilya gibi diğer ev eşyaları bulunmaktadır. Aurel Stein 1901 ve 1931 yılları arasında Niya'yı dört kez ziyaret etti. küçükresim|250x250pik| Kharosthi karakterleri ile yazılmış ahşap tablet Bölgedeki ortak Çin-Japon arkeolojik kazıları için resmi onay 1994 yılında verildi. Araştırmacılar kazılar sonucunda yaklaşık 100 konut, mezar alanı, hayvanlar, meyve bahçeleri, bahçeler ve tarım alanları içeren insan yerleşimi kalıntıları buldular. Ayrıca konutlarda demir baltalar ve oraklar, ahşap sopalar, çömlekler ve ürünlerin saklandığı kavanozları gibi iyi korunmuş aletler buldular. Bölgede bulunan insan kalıntıları bu halkların kökenleri üzerinde tartışmalar çıkmasına yol açtı. Niya harabelerinden bazı arkeolojik bulgular Tokyo Ulusal Müzesi'nde sergilenmektedir. Stein koleksiyonun diğer parçaları ise British Museum, British Library ve Yeni Delhi'deki Ulusal Müze'de sergilenmektedir. Eski metinler o dönemde yaşayan bazı kralların isimlerini de içeriyordu. == Ayrıca bakınız == * Tarım mumyalar * Shanshan * Loulan Krallığı * Dandan Oilik == Kaynakça == * http://history.yale.edu/sites/default/files/files/hansen-religious-life- niya.pdf == Dış bağlantılar == * Niya eserlerini bulma * Toyo Bunko Dijital İpek Yolu Projesi'nde Niya Haritaları Kategori:Çin'deki vahalar Kategori:İpek Yolu'ndaki siteler Kategori:Çin'deki arkeolojik sitler