küçükresim|Eilat'taki petrol iskelesi küçükresim|Trans-İsrail boru hattı haritası Trans-İsrail boru hattı, aynı zamanda Tipline veya Eilat-Ashkelon Boru Hattı, İsrail'de bulunan, İran'dan İsrail'e ve Avrupa'ya taşınan ham petrolü taşıyan bir petrol boru hattıdır. == Tarih == Boru hattı 1968 yılında inşa edildi. İran, 1979 İran İslam Devrimi'nde Şah Muhammed Rıza Pehlevi'nin devrilmesinden sonra boru hattının kullanımını durdurdu. 254 km uzunluğa ve 106 cm çapa sahip boru hattının Aşkelon'daki özel bir iskeleden Eilat'ın Kızıldeniz'deki limanına taşıyan kapasitesi günlük 400.000 varil (64.000 m^3), ters yönde ise günlük 1.2 milyon varildir (190.000 m^3). Boru hattı ve hattın işletmesi, İsrail'de başka birkaç petrol boru hattını daha işleten Eilat Aşkelon Boru Hattı Şirketi'ne (EAPC) aittir. 2003 yılında İsrail ve Rusya, tankerlerle Novorossiysk'ten Aşkelon'a ve devamında Eilat'taki tankerlere yeniden yüklenerek Asya pazarlarına Rus petrolü tedarik üzere anlaşma imzaladı. Bu nedenle petrol hattı, başlangıçta öngörülenin tersi yönde akmaktaktır. Avrupa'dan Asya'ya uzanan bu rota, Afrika çevresindeki geleneksel rotadan daha kısa ve Süveyş Kanalı üzerindeki rotadan daha ucuzdur. 1979'da boru hattının ele geçirilmesinin ardından İran, İsrail'e karşı tazminat talebinde bulundu. 27 Haziran 2016'da İsviçre Federal Mahkemesi, davayı 1.1 milyar dolar artı faizle İran lehine karar verdi. Aralık 2014'te, boru hattının güney ucuna yakın bir kanalında, Evrona Tabiatı Koruma Alanı'nı da ciddi biçimde etikeleyen büyük miktarda bir petrol sızıntısı yaşanmıştır. ==Kaynakça== Kategori:İran-İsrail ilişkileri