I. Karl veya I. Charles (Karl Franz Joseph Ludwig Hubert Georg Otto Maria; 17 Ağustos 1887 – 1 Nisan 1922) Avusturya'nın son imparatoru, Macaristan'ın son kralı, (Macarca: IV. Károly) Bohemya Krallığı'nın son kralı, (Çekçe: Karel III.) ve Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun dağılmasından önce Habsburg- Lorraine Hanedanı'na ait son hükümdar. == Hayatı == küçükresim|sağ|180px|I. Karl'ın çocukluğu, 1889. Avusturya Arşidükü Arşidük Otto ve Saksonya Prensesi Maria Josepha'nın oğlu olan Charles, 1914'te amcası Arşidük Franz Ferdinand'a yapılan Saraybosna Suikastı ile öldürüldükten sonra İmparator Franz Joseph'in varisi oldu. 1911'de Bourbon-Parma Hanedanı'ndan Prenses Zita ile evlendi.EB1922; Pribram, Alfred Francis küçükresim|sağ|220px|I. Karl ve Zita'nın düğünü, 21 Ekim 1911. Karl, Franz Joseph'in ölümünden sonra Kasım 1916'da tahta çıktı. Avusturya-Macaristan'ın I. Dünya Savaşı'ndan çıkışını müzakere etmek için gizli girişimlerde bulundu, ancak başarısız oldu. Karl'ın imparatorluğu federal bir birliğe dönüştürerek koruma niyetine rağmen, Avusturya-Macaristan hızla çözünmeye doğru yöneldi; Çekoslovakya, Sloven, Hırvat ve Sırp Devleti ilan edildi ve Macaristan, Ekim 1918'in sonuna kadar Avusturya ile monarşik ilişkilerini durdurduğunu açıkladı. 11 Kasım 1918 Ateşkesi'nin ardından Karl'ın devlet işlerinden çekilmesi istendi, ancak feragat etmedi.(Hrvatska) Krunidbena zavjernica Karla IV. hrvatskom Saboru 28. prosinca 1916. (sa grbom Dalmacije, Hrvatske, Slavonije i Rijeke iznad teksta), str. 1.-4. Hrvatski Državni Arhiv./ENG. (Croatian) Coronation oath of Karl IV to Croatian Sabor (parliament), 28 December 1916. (with coat of arms of Dalmatia, Croatia, Slavonia and Rijeka above the text), p.1-4 Croatian State Archives Ertesi gün Alman-Avusturya Cumhuriyeti ilan edildi ve Nisan 1919'da Avusturya Parlamentosu tarafından resmi olarak tahttan indirildi ve İsviçre'ye sürüldü.Edward P. Keleher, "Emperor Karl and the Sixtus Affair: Politico-Nationalist Repercussions in the Reich German and Austro-German Camps, and the Disintegration of Habsburg Austria, 1916-1918." East European Quarterly 26.2 (1992): 163+. Karl hayatının geri kalan yıllarını monarşiyi restore etmek ve tahta yeniden çıkmak için harcadı. 1921'de Macar tahtını geri almak için iki girişimde bulundu; Her ikisi de Macaristan'ın naibi Miklós Horthy'nin desteğinin olmaması nedeniyle başarısız oldu. == Ölümü == Charles ikinci kez Portekiz adası Madeira'ya sürüldü ve kısa süre sonra hastalandı. 1922'de solunum yetmezliğinden öldü. 2004 yılında Papa II. Ioannes Paulus tarafından aziz ilan edilen Karl, Katolik Kilisesi tarafından Avusturya'nın Kutsanmış Karl'ı olarak bilinir. == Kaynakça == == Daha fazlası == * * G. Brook-Shepherd, The Last Empress: The Life & Times of Zita of Austria-Hungary, 1892–1989, 1991. . * Hopwood, Robert F. "The Conflict between Count Czernin and Emperor Charles in 1918." Austrian History Yearbook 4 (1968): 28-43. * Bernhard A. Macek, Kaiser Karl I. Der letzte Kaiser Österreichs. Ein biografischer Bilderbogen, Sutton Erfurt, 2012. . * Mason, John W. The Dissolution of the Austro-Hungarian Empire, 1867-1918 (Routledge, 2014). * Valiani, Leo. The End of Austria-Hungary (London: Secker & Warburg, 1973). * PRECLÍK, Vratislav. Masaryk a legie (Masaryk and legions), váz. kniha, 219 str., vydalo nakladatelství Paris Karviná, Žižkova 2379 (734 01 Karviná) ve spolupráci s Masarykovým demokratickým hnutím (in association of Masaryk Democratic Movement), 2019, ISBN 978-80-87173-47-3, s. 28-30, s.84, s. 131, s. 166 == Dış bağlantılar == * Karl von Habsburg-Lothringen * Blessed Emperor Charles League of Prayers * Robert Rill: Charles I, Emperor of Austria, in: 1914-1918-online. International Encyclopedia of the First World War. Kategori:1887 doğumlular Kategori:1922 yılında ölenler Kategori:20. yüzyıl hükümdarları Kategori:Avusturyalı antikomünistler Kategori:Sürgüne gönderilmiş Avusturyalılar Kategori:Portekiz'deki Avusturyalı gurbetçiler Kategori:Avusturyalı Roma Katolikleri Kategori:İsviçre'de defnedilenler Kategori:Prag Üniversitesinde öğrenim görenler Kategori:Avusturya imparatorları Kategori:Macaristan kralları Kategori:Avusturyalı mareşaller Kategori:Habsburg-Lorraine Hanedanı Kategori:Macar antikomünistler Kategori:Macar Roma Katolikleri Kategori:Roma Katolik hükümdarları Kategori:Kara Kartal Nişanı sahipleri Kategori:Pour le Mérite sahipleri Kategori:Zatürreden ölenler Kategori:Solunum yetmezliğinden ölenler Kategori:19. yüzyılda Hristiyanlar Kategori:20. yüzyılda Hristiyanlar Kategori:20. yüzyıl liderleri Kategori:Macar Hristiyanlar Kategori:Hristiyan hükümdarlar Kategori:Hristiyan olanlar Kategori:Hristiyan aziz ve azizeleri Kategori:Katolik aziz ve azizeleri Kategori:Katolik azizler Kategori:19. yüzyıl Hristiyan aziz ve azizeleri Kategori:20. yüzyıl Hristiyan aziz ve azizeleri Kategori:Roma Katolik kraliyet azizleri Kategori:Franz Joseph Nişanı sahipleri