Büyük Tur, yol bisikletinde Avrupa profesyonel bisiklet etap yarışlarındaki üç büyük yarıştan biridir: Fransa Bisiklet Turu, İtalya Bisiklet Turu, İspanya Bisiklet Turu. Toplu olarak Büyük Turlar terimi ile adlandırılırlar ve her üç yarış da günlük etaplarla üç haftalık yarışlar biçiminde birbirilerine benzemektedir. Uluslararası Bisiklet Birliği düzenlemelerinde özel statüye sahiptirler. UCI Dünya Turu'nda diğer yarışlara nazaran daha fazla puan kazandırmaktadırlar ve sadece bu yarışların 14 günden daha uzun sürmesine izin verilmektedir. Giro d'Italia, genellikle Mayıs, Tour de France Temmuz ve Vuelta a España ise Ağustos sonları Eylül ayı gibi düzenlenmektedir. The Vuelta, 1940'larda Haziran'da düzenlenen birkaç sürüm haricinde, orijinal olarak bahar mevsiminde, Nisan sonlarında düzenlenmekteydi. 1995 yılında yakın tarihli Giro d'Italia dikkate alınarak Eylül ayına alındı. Tour de France, 3 büyük yarış arasında en eski ve prestijli olan yarıştır ve Dünya'daki en geniş katılımlı yıllık spor etkinliğidir. Tour de France, Giro d'Italia ve UCI Yol Dünya Şampiyonası bisikletin Bisikletin Üçlü Taçı'nı oluşturmaktadır. == Büyük Tur galipleri == Yıl Giro d'Italia Tour de France Vuelta a España 1903 1909'da başladı. Maurice Garin 1935'te başladı. 1904 Henri Cornet 1905 Louis Trousselier 1906 René Pottier 1907 Lucien Petit-Breton (1/2) 1908 Lucien Petit-Breton (2/2) 1909 1910 (1/3) 1911 (2/3) 1912 (Carlo Galetti (3/3), Giovanni Micheletto & Eberardo Pavesi) 1913 (1/3) 1914 (2/3) 1915 I. Dünya Savaşı nedeniyle düzenlenmedi. 1916 1917 1918 1919 (1/2) (1/2) 1920 (3/3) 1921 (1/3) 1922 (2/3) (2/2) 1923 (2/2) 1924 (1/2) 1925 (1/5) (2/2) 1926 (3/3) 1927 (2/5) (1/2) 1928 (3/5) (2/2) 1929 (4/5) 1930 (1/2) 1931 (1/2) 1932 (2/2) 1933 (5/5) 1934 (2/2) 1935 (1/2) 1936 (1/5) (1/2) (2/2) 1937 (2/5) İspanya İç Savaşı sırasında düzenlenmedi. 1938 (1/2) (3/5) 1939 (2/2) (2/2) 1940 (1/7) II. Dünya Savaşı nedeniyle düzenlenmedi.'' 1941 II. Dünya Savaşı nedeniyle düzenlenmedi.'' (1/2) 1942 (2/2) 1943 II. Dünya Savaşı nedeniyle düzenlenmedi.'' 1944 1945 1946 (4/5) 1947 (2/7) 1948 (1/3) (5/5) 1949 (3/7) (4/7) Yeterli ilgi olmadığından düzenlenmedi. 1950 (1/2) 1951 (2/3) (2/2) Yeterli ilgi olmadığından düzenlenmedi. 1952 (5/7) (6/7) 1953 (7/7) (1/3) 1954 (2/3) 1955 (3/3) (3/3) 1956 (1/3) 1957 (1/2) (1/8) 1958 (2/3) 1959 (3/3) 1960 (2/8) (2/2) 1961 (3/8) 1962 (1/2) (4/8) 1963 (2/2) (6/8) (5/8) 1964 (7/8) (8/8) 1965 (1/5) 1966 1967 (2/5) (1/2) (1/2) 1968 (1/11) (2/2) (3/5) 1969 (4/5) (2/11) (2/2) 1970 (3/11) (4/11) (1/2) 1971 (5/11) 1972 (6/11) (7/11) (1/2) 1973 (9/11) (2/2) (8/11) 1974 (10/11) (11/11) (2/2) 1975 (1/2) 1976 (5/5) 1977 (2/2) 1978 (2/10) (1/10) 1979 (1/2) (3/10) (1/2) 1980 (4/10) (2/2) 1981 (2/2) (5/10) (1/2) 1982 (6/10) (7/10) 1983 (2/2) (1/3) (8/10) 1984 (2/3) 1985 (9/10) (10/10) (1/3) 1986 (1/3) 1987 (1/2) (2/2) 1988 (2/3) 1989 (3/3) (2/3) (3/3) 1990 (3/3) 1991 (1/7) 1992 (2/7) (3/7) (1/4) 1993 (4/7) (5/7) (2/4) 1994 (6/7) (3/4) 1995 (4/4) (7/7) 1996 (1/2) 1997 (1/2) (1/2) (2/2) 1998 (1/2) (2/2) 1999 (2/2) Kazanan yok (2/2) 2000 Kazanan yok (1/4) 2001 (1/2) Kazanan yok 2002 (1/2) Kazanan yok 2003 (2/2) Kazanan yok (2/4) 2004 Kazanan yok (3/4) 2005 (2/2) Kazanan yok (4/4) 2006 (1/2) Sonradan resmi kazanan ilan edildi. 2007 (1/7) (1/2) 2008 (2/7) (3/7) 2009 (2/2) (4/7) 2010 (2/2) (1/4) 2011 (1/7) 2012 (5/7) 2013 (2/4) (2/7) 2014 (1/2) (3/4) (6/7) 2015 (7/7) (3/7) 2016 (4/4) (4/7) (2/2) 2017 (5/7) (6/7) 2018 (7/7) 2019 (1/2) (1/3) 2020 (1/2) (2/3) 2021 (2/2) (2/2) (3/3) 2022 Jai Hindley (1/1) Jonas Vingegaard (1/1) Remco Evenepoel (1/1) A. Lance Armstrong 1999 ila 2005 arasında 7 kez üst üste kazanan ilan edildi.Ancak Ekim 2012'de Lance Armstrong doping skandalı nedeniyle tüm zaferleri doping yaptığı gerekçesiyle alındı. Organizatörler o yılların ikincisini galip ilan etmek yerine, rekor kitaplarında o yılların boş kalacağını duyurdular. Fakat Ekim 2014'te, Tour de France, Armstrong'un adını önceki kazanan olarak üzeri çizili şekilde listeledi. == İstatistikler == === Bisikletçilere göre en çok Büyük Tur kazananlar === Sıra Bisikletçi Toplam Tour Giro Vuelta 1 11 5 (1969, 1970, 1971, 1972, 1974) 5 (1968, 1970, 1972, 1973, 1974) 1 (1973) 2 10 5 (1978, 1979, 1981, 1982, 1985) 3 (1980, 1982, 1985) 2 (1978, 1983) 3 8 5 (1957, 1961, 1962, 1963, 1964) 2 (1960, 1964) 1 (1963) 4 7 2 (1949, 1952) 5 (1940, 1947, 1949, 1952, 1953) – 4 7 5 (1991, 1992, 1993, 1994, 1995) 2 (1992, 1993) – 4 7 2 (2007, 2009) 2 (2008, 2015) 3 (2008, 2012, 2014) 4 7 4 (2013, 2015, 2016, 2017) 1 (2018) 2 (2011, 2017) 8 5 – 5 (1925, 1927, 1928, 1929, 1933) – 8 5 2 (1938, 1948) 3 (1936, 1937, 1946) – 8 5 1 (1965) 3 (1967, 1969, 1976) 1 (1968) *Aktif bisikletçiler kalın yazıldı. ===Ülkelere göre kazananlar=== Ülkelere göre Büyük Tur genel klasman kazananları Ülke Giro Tour Vuelta Toplam 69 10 6 85 6 36 9 51 4 12 32 48 7 18 8 33 2 6 3 11 3 2 5 10 2 5 0 7 1 3 1 5 1 2 2 5 2 1 2 5 0 2 3 5 0 1 3 4 3 0 1 4 1 1 1 3 1 1 0 2 0 2 0 2 1 0 0 1 1 0 0 1 1 0 0 1 0 0 1 1 === Üç Büyük Tur'un tamamını kazananlar === 7 Bisikletçi kariyerlerinde her üç Büyük Tur'u da kazanmayı başardılar: * : 5 Tour (1957, 1961, 1962, 1963, 1964), 2 Giro (1960, 1964), 1 Vuelta (1963). * : 1 Tour (1965), 3 Giro (1967, 1969, 1976), 1 Vuelta (1968) * : 5 Tour (1969, 1970, 1971, 1972, 1974), 5 Giro (1968, 1970, 1972, 1973, 1974), 1 Vuelta (1973) * : 5 Tour (1978, 1979, 1981, 1982, 1985), 3 Giro (1980, 1982, 1985), 2 Vuelta (1978, 1983) * : 2 Tour (2007, 2009), 2 Giro (2008, 2015), 3 Vuelta (2008, 2012, 2014) * : 1 Tour (2014), 2 Giro (2013, 2016), 1 Vuelta (2010). * : 4 Tour (2013, 2015, 2016, 2017), 1 Giro (2018), 2 Vuelta (2011, 2017). Sadece Hinault ve Contador, Büyük Tur'u en az iki kere kazanmayı başaran bisikletçilerdir. === Üç veya daha fazla ardışık Büyük Tur kazananı === * : 4 Büyük Tur - Giro (1972), Tour (1972), Vuelta (1973), Giro (1973) * : 3 Büyük Tur - Giro (1982), Tour (1982), Vuelta (1983). * : 3 Büyük Tur - Tour (2017), Vuelta (2017), Giro (2018). === Tek bir yılda birden fazla Büyük Tur kazananı === Hiçbir bisikletçi aynı yıl içerisinde üç Büyük Tur'u kazanamadı. Çok az bisikletçi her üç turu aynı yıl içerisinde bitirmeyi başardı, bunların da sadece ikisi ilk 10 içerisinde bitirdi: Raphaël Géminiani (1955 yılında; 4. Giro, 6. Tour, 3. Vuelta) ve Gastone Nencini (1957'de 1. 6. ve 9.) 10 Bisikletçi aynı yıl içerisinde iki Büyük Tur kazanmayı başardı. 7 Bisikletçi Tour ve Giro'yu aynı yıl içerisinde kazandı: * : 1949, 1952 * : 1964 * : 1970, 1972, 1974 * : 1982, 1985 * : 1987 * : 1992, 1993 * : 1998 3 Bisikletçi The Tour ve Vuelta'yı aynı yıl içerisinde kazandı: * : 1963 * : 1978 * : 2017 3 Bisikletçi The Giro ve Vuelta'yı aynı yıl içerisinde kazandı: * : 1973 * : 1981 * : 2008 Yukarıdaki 10 Bisikletçi içerisinde, Pantani, Roche ve Battaglin'in ikilemeleri kariyerlerindeki tek Büyük Tur zaferleridir. == Kaynakça == Kategori:Yol bisikleti yarışı