Vicenza (Venedikçe: Vicensa), kuzey İtalya'da Veneto bölgesinde, merkezi olduğu Vicenza ilinde bulunan bir tarihsel ve sanayi şehri ve bir komün'dür. Şehir "Monte Berico Dağı"'nın kuzey eteklerinde ve "Bacchiglione Irmağı" kıyısından kuruludur. Vicenza'nın belediye sınırları içindeki nüfusu 30 Haziran 2016 tahmini ile nüfusu 112,408 kişidir ve 80 km² yüzölçümü ile nüfus yoğunluğu 1 395.16 kişi/km² olmaktadır. Şehrin etrafından bulunan şehirleşmiş metropoliten bölgenin nüfusu ise takriben 250 bin kişidir. Vicenza iktisaden, sosyal ve kültürel bakımdan gayet hareketli kozmopolit bir şehirdir. Şehir içinde bulunan çok sayıda müze, güzel sanatlar galerileri, meydanlar, villalar, mimari öneme haiz kiliseler ve gayet şık Rönesans dönemi mimarisi ile tarihsel ve kültürel olarak büyük zenginlikler göstermektedir. Şehrin etrafından bulunan bölgede birçok mimar Palladio tasarımı villalar, yine mimar Palladio tasarımı Olimpico Tiyatrosu (Teatro Olimpico) ve birçok diğer Palladio tasarımı binalar ile 1994'ten itibaren "Vicenza şehri ve Veneto Palladio Vilları" UNESCO Dünya Mirasları listesine dahil edilmiştir. Vicenza şehri sanayi malları ihracat hacmi itibarı ile İtalya'nın üçüncü büyük sanayi şehridir. Şehirde bulunan en önemli sanayiler şehirde yaşayan binlerce işçiyi istihdam eden tekstil ve demir-çelik sanayileri olup bunlar şehir ekonomisine büyük katkılar sağlamaktadır. İtalya'da bulunan altın ve mücevherat takı üreten sanayinin %20'si Vicenza şehrinde konumlanmıştır. Şehir ekonomisinde önemli olan diğer sektör arasında makine mühendislik ve bilgisayar donanım endüstrileri gelmektedir.Bilgisayar için ilk ticari mikroişlemci ortaya çıkartan araştırma grubunun başında bulunan Frederico Faggin Vicenza doğumludur. Faggin hakkında makale == Coğrafya == === Konum === Vicenza şehri yaklaşık olarak Veneto Bölgesi merkezi olan Venedik şehrinin 60 km batısında ve Kuzey İtalya'da en önemli şehir olan Milano şehrinin 200 km doğusunda konumlanmıştır Vicenza şehri İtalya'nın kuzeybatısında Po Nehri ovasında konumludur. Şehrin konumu nispeten engebeli arazi üzerinde konumlanmıştır. Şehir sınırları içindeki araziler için ortalama rakım 39 metre, en düşük rakım 26 metre ve en yüksek rakım 183 metredir. Şehir Bacchiglione Irmağı ile ona katılan Retrone Irmağı'nın birleşme noktasında konumludur. Lakin şehrin Orta Çağ'dan kalan surları bu iki ırmağın kıyılarını şehir içinde kapsamaktadır ve surlar bu iki ırmağın kıyılarından çok daha ilerilerini şehir arazisi olarak şehir sınırı içine almaktadır. Şehir içinden akan diğer bir akarsu Asicheleo Irmağı'dır. Vicenza komünün sınırları içinde bulunan şehirleşmiş olan bölge, Vicenza şehri olarak, bu komünün merkezidir. Vicenza şehri 20. yüzyıl içinde gayet güçlü gelişme göstermiştir. Vicenza Komünü sınırları içinde, şehrin varoşlarında ve ilerisinde bulunan tarımsal alanlar ve yüksekliği ile şehre hakim durumda olan Monte Berico alanını da bulunmaktadır. İtalya'daki yerleşimler için gayet öneme haiz olan deprem rizikosu ölçülmesi, Vicenza şehri arazileri için "sismik riziko ıskalası"nda "3. Seviye" olarak verilmektedir ve bu düşük şiddette ve düşük olasılıkla deprem faaliyetine işaret etmektedir. . === Komşu komünler === Vicenza komünü şu komünlerle sınır komşusudur: Altavilla Vicentina, Arcugnano, Bolzano Vicentino, Caldogno, Costabissara, Creazzo, Dueville, Longare, Monteviale, Monticello Conte Otto, Quinto Vicentino, Torri di Quartesolo. == Tarihçe == == Nüfus gelişimi == Vicenza'nin belediye sınırları içindeki nüfusu (30.6.2016 itibarıyla) 112,408 kişi olup 80 km² yüzölçümü ile nüfus yoğunluğu 1 395.16 kişi/km² olmaktadır. 19\. yy ve 20.yy da Vicenza'nin belediye sınırları içindeki nüfusunun gelişmesi şu gösterimde görülebilir: Kişi Colors= id:lightgrey value:gray(0.9) id:darkgrey value:gray(0.7) id:sfondo value:rgb(1,1,1) id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8) ImageSize = width:455 height:373 PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:250000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:50000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:10000 start:0 BackgroundColors = canvas:sfondo BarData= bar:1861 text:1861 bar:1871 text:1871 bar:1881 text:1881 bar:1901 text:1901 bar:1911 text:1911 bar:1921 text:1921 bar:1931 text:1931 bar:1936 text:1936 bar:1951 text:1951 bar:1961 text:1961 bar:1971 text:1971 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2006 text:2006 PlotData= color:barra width:20 align:left bar:1861 from:0 till: 0 bar:1871 from:0 till: 37475 bar:1881 from:0 till: 38713 bar:1901 from:0 till: 43703 bar:1911 from:0 till: 53107 bar:1921 from:0 till: 59611 bar:1931 from:0 till: 64372 bar:1936 from:0 till: 69379 bar:1951 from:0 till: 79862 bar:1961 from:0 till: 98019 bar:1971 from:0 till: 116620 bar:1981 from:0 till: 114598 bar:1991 from:0 till: 107454 bar:2001 from:0 till: 107223 bar:2006 from:0 till: 114268 PlotData= bar:1861 at: 0 fontsize:S text: n.d. shift:(-8,5) bar:1871 at: 37475 fontsize:S text: 37.475 shift:(-10,5) bar:1881 at: 38713 fontsize:S text: 38.713 shift:(-10,5) bar:1901 at: 43703 fontsize:S text: 43.703 shift:(-10,5) bar:1911 at: 53107 fontsize:S text: 53.107 shift:(-10,5) bar:1921 at: 59611 fontsize:S text: 59.611 shift:(-10,5) bar:1931 at: 64372 fontsize:S text: 64.372 shift:(-10,5) bar:1936 at: 69379 fontsize:S text: 69.379 shift:(-10,5) bar:1951 at: 79862 fontsize:S text: 79.862 shift:(-10,5) bar:1961 at: 98019 fontsize:S text: 98.019 shift:(-10,5) bar:1971 at: 116620 fontsize:S text: 116.620 shift:(-10,5) bar:1981 at: 114598 fontsize:S text: 114.598 shift:(-10,5) bar:1991 at: 107454 fontsize:S text: 107.454 shift:(-10,5) bar:2001 at: 107223 fontsize:S text: 107.223 shift:(-10,5) bar:2006 at: 114268 fontsize:S text: 114.268 shift:(-10,5) TextData= fontsize:S pos:(20,20) text:Kaynak: ISTAT. 2011 İtalya Nüfus Sayımı sonuçları itibarıyla, Vicenza Komünü için toplam nüfusun %52,4 oranı kadınlardan oluşmaktadır. Yine aynı sayım sonuçlarına göre Vicenza'da sayım gününde ikamet edenlerin %48.1'i Vicenza şehrinde doğmuşlardır. geç Vicenza'da doğmayanlar arasında %17.6 oranı Vicenza ilinin diğer komünlerinde; %7.3 oranı Veneto bölgesinin diğer illerinden birinde; %12,7 oranı diğer İtalya bölgeleri birinde ve %14.6 oranı İtalya dışında doğmuşlardır. Yine 2011 nüfus sayımı sonuçlarına göre Vicenza komunu içinde ortalama yaş toplam nüfus için 44.3 yıl; erkekler için 41.1 yıl ve kadınlar için 46.6 yıldır. Böylece Vicenza şehri Veneto Bölgesi içinde bulunan il merkezleri içinde en genç ortalama yaş görülen şehirdir. == Ekonomik faaliyet == Vicenza komünü etrafında bulunan kırsal bölgelerde iktisaden önemli bitkisel tarım yapılmaktadır. Bu tarım alanlarında üretilen önemli tarım maddeleri şarap, buğday, mısır, zeytin ağaçları ve zeytinyağı, kiraz ve (özellikle Bassano bölgesi için meşhur olan) kuşkonmazdır. Şehirsel bölgelerin hemen yanında mermer üreten taşocakları; kükürt, bakır ve gümüş maden cevheri çıkartılan maden ocakları ve linyit ve kaolin kili için maden ocakları bulunur. Şehrin etrafında maden suyu çıkan kaynaklar ve kaplıcalar bulunur ve bunlardan İtalya'da en tanınmışı "Recoaro" dadır. Şehrin etrafında masif sanayi alanları bulunmaktadır ve bu sanayi alanları şehir bölgesinden batıya ve doğuya uzantılar salmış gibidir. Çok sayıda çeşitli tarzda tekstil fabrikaları ve demir-çelik fabrikaları şehrin batısında "Montecchio Maggiore", "Chiampo" ve "Sovizzo" semtlerine ve şehrin doğusunda "Camisano Vicentino" ve "Torri di Quartesolo" semtlerinde bulunmakta ve bu fabrikalarının dağılımı gayet geniş ama organize olmamış bir "çimentolaşma" bölgeleri halinde görülebilmektedir. Yüksek değerli mal üreten sanayi sektörlerinin başında mücevherat üreten fabrikalar ve kalite tekstil ve konfeksiyon sanayi atölye ve fabrikaları gelmektedir. Vicenza "Altın Fuarı" ile dünyaca tanınmıştır ve bu fuarlar Ocak, Mayıs ve Eylül'de yılda üç defa açılış göstermektedir. Vicenza'da önemli tekstil ve konfeksiyon sektörü firmaları şunları ihtiva eder: Diesel, Pal Zileri, Marzotto, Bottega Veneta, Marlboro Classics vb. Diğer bahsedilmesi gerekli görülen sanayiler yünlü ve ipekli sanayi, çanak, çömlek ve seramik ve müziksel çalgılar üretimidir. Bisiklet üretimi ile otomotiv parçaları üreten Campagnolo şirketi ve spor için gerekli koruyucu giysiler üreten şirket "Dainese"'nin yönetim merkezileri Vicenza'da bulunmaktadır. == Kültürel yaşam == == Kardeş şehirler == Vicenza şehrinin şu yabancı şehirlerle resmi kardeş şehir bağlantıları bulunmaktadır: * * * * * == Resimler == Dosya:Basilica Palladiana (Vicenza) - facade on Piazza dei signori.jpg|Vicenza - Palladian Bazilikası ve Piazza dei Signori Bazilikası Dosya:Basilica Palladiana.jpg|Vicenza - Palladian Bazilikası ve "Torre Bissara" saat kulesi Dosya:Vicenza 24 (8379590359).jpg|Vicenza - Şehir merkezi caddesi "Corso Palladio" Dosya:Interior of Teatro Olimpico (Vicenza) scena .jpg|Vicenza - Palladio tasarımı 1580-1585 yapımı "Teatro Olimpico Tiyatrosu" sahnesi Dosya:Palazzo Thiene Bonin Longare Vicenza centro storico.jpg|Vicenza - şehir tarihsel merkezinde "Thiene Bonin Longare Sarayı" Dosya:Palazzo del Capitanio (Vicenza).jpg|Vicenza - "Capitaniato Sarayı" veya "Loggia del Capitaniato" Dosya:PalazzoBarbaranDaPorto20070707-2.jpg|Vicenza - "Barbaran da Porto Sarayı" Dosya:Villa Rotonda front.jpg|Vecenza yakınlarda mimar Palladio'nun şaheseri "Villa Rotunda" Dosya:Palazzo Chiericati (Vicenza).jpg|Vicenza - "Chiericati Sarayı"'nda "Belediye Sanat Galerisi (Pinacoteca Civica)" Dosya:Mr scaligere Mazzini-2-2.jpg|Vicenza - Via Mazzini'de şehir surları Dosya:Vicenza - Torre di Piazza Castello.jpg|Vicenza - Piazza Castello Meydanı'nda kale kulesi Dosya:Mura altomrd Luzo-4.jpg|Vicenza - Batıdan "Porton del Luzzo (Luzzo Şehir Surları Kapısı)" Dosya:Piazza San Lorenzo, Vicenza.jpg|Vicenza - Piazza San Lorenzo Meydanı Dosya:Vicenza-ingresso del Teatro Olimpico.jpg|Vicenza - Piazza Matteotti Meydanı'nda "Teatro Olimpico" girişi Dosya:Vicence, Jardin du Théâtre Olympique.JPG|Vicenza - "Teatro Olimpico" bahçesi Dosya:Monument to Andrea Palladio (Vicenza).jpg|Vicenza - "Piazzetta Palladio Kucuk Meydanı"'nda "Andrea Palladio" heykeli Dosya:Ponte San Michele.jpg|Vicenza - San Michele Köprüsü Dosya:Vicenza Italy aerial view.jpg|Vicenza - Şehrin ve Vicenza "Tommaso Dal Molin" Havaalanının havadan görünüşü. Dosya:Stazione Vicenza.JPG|Vicenza Tren Garı == Ayrıca bakınız == * Veneto * Vicenza (il) == Kaynakça== == Dış bağlantılar == * Vicenza Belediyesi'nin resmi websitesi (Erişim:9.4.2017). * "Vicenza.com" resmi şehir websitesinde Vicenza şehir merkezi olan "Piazza del Signori Meydanı'nın Mimar Palladaio tarafından yapılmış Paladiana Bazilikası'nın kulesinde bulunan video kamerasından "live" görüntüsü * İngilizce Wikipedia Wikivoyage websitesinde "Vicenza" maddesi Kategori:Veneto'daki şehirler ve kasabalar Kategori:Vicenza ili belediyeleri