బ్రిటీషు వారి నుండి స్వాతంత్రం వచ్చిన తరువాత మన దేశంలో భాష అనేది పెద్ద సమస్యగా మారిందనే చెప్పుకోవాలి. అప్పటివరకూ ఆంగ్ల భాషలో జరిగిన అధికారిక పనులన్ని స్వాతంత్రం వచ్చిన తరువాత కూడా అదే భాష లో జరగటం సరికాదని చాలా మంది భావించారు. రాజ్యాంగంలో మన దేశ భాషను గురించి వివరించవలసిన సమయం వచినప్పుడు కొందరు హిందీ భాష అధికార భాష గా ఉండాలని మరికొందరు ఉండకూడదనీ, మరికొంతమంది అన్ని భాషలపై సంస్కృత భాషా ప్రభావం ఉంది కాబట్టి అధికార భాషకు తగనివని నిరసనలు చేయడం జరిగింది. కాని ఈ వాదన నిలువలేదు. మహత్మగాంధీ చెప్పినట్లుగా, దేశ భాష దేశానికి ఒక ప్రత్యేకమైన గుర్తింపును తీసుకొస్తుంది. కాబట్టి అయ్యంగర్ రాజ్యాంగ అసెంబ్లీ సమావేశంలో భారతదేశానికి ఒక దేశ భాష కలిగి ఉండాలని నొక్కివక్కానించారు. మైత్ర, అయ్యంగర్ వంటి వారు అధికార భాషతో పాటుగా మిగిలిన భాషలను కూడా(రాష్ట భాషలుగా) గుర్తించాలనుకుంటే గాంధీ, సర్దార్ వల్లభాయ్ పటేల్, సుభాష్ చంద్రబోస్ వంటి వారు హిందీ భాష మాత్రమే భారతదేశమంతటా ఉండాలని అన్నారు. అయితే, అసెంబ్లీ హిందీ భాష మద్దతదారులుగా,వ్యతిరేకులుగా విడిపోయింది. బీ.ఆర్. అంబేద్కర్ దృష్టిలో ఒక భాష ప్రజలను కలుపుతుంది, రెండు భాషలు విడగొడతాయి.ఇలా రాజ్యంగ అసెంబ్లీలో ఐక్యత కొరవడుతున్న సమయంలో ముంషీ-అయ్యంగర్ సూత్రం ఇరు వర్గాలకు సాయోధ్యను కుదిర్చింది. ఈ సూత్రం ప్రకారం హిందీ,ఆంగ్లం రెండిటినీ అధికార భాషలుగా చేశారు. ఆంగ్ల భాషను 15సంవత్సరముల వరకు అధికార భాషగా ఉంచాలని నిర్ణయించారు. కాబట్టి భారత రాజ్యాంగము అంగ్లంలోనే రాయబడింది. 

స్వతంత్ర భారత దేశంలో భాషా ప్రణాళిక
నిర్వచనం
ప్రాచీన కాలంలో భాషా ప్రణాళిక
భారత రాజ్యంగంలో ప్రణాళిక