వీటిలో అనేక పద్ధతులు గలవు. వానిలో కొన్ని మెండివగు సూక్ష్మ జీవులను కూడా చంపగలవు. మరికొన్నింటి యందు తీవ్రత చాలక కొన్ని జాతుల సూక్ష్మ జీవులను మాత్రము నశింప జేసి మరికొన్ని జాతుల సూక్ష్మ జీవుల చంప జాలవు. కొన్ని పద్ధతులచే సూక్ష్మ జీవులు చచ్చును గాని వాని గ్రుడ్లు చావక యుండి పిమ్మట కొంత కాలమున కా గ్రుడ్లు పొదగబడి సూక్ష్మజీవులై మన కపకారము చేయ యగలవు. కాబట్టి మనము ఈ పద్ధతులను ఎంచు కొనుటలో మిక్కిలి మెలుకువగ నుండ వలెను.

ఒకానొక వస్తువు సూక్ష్మ జీవులను చంపుటకు శక్తి కలదని మాత్రము మనము తెలిసికొనిన చాలదు. ఎంత మందును ఏ విధముగ ఉపయోగించిన ఎట్టి సూక్ష్మ జీవులను ఎంతకాలములో చంపును అను విషయము మనము మిక్కిలి చక్కగ తెలుసు కొన వలయును. ఇవి గాక ఏవేవి సూక్ష్మ జీవులు నివసించు స్థలము లన్నిటి లోనికి దూరుకొని పోగలవో యేవి యట్లు పోజాలవో అదికూడ మనము గమనింప వలెను. ఎట్లన గోడలలో నుండు నెరలు, బీటలు, కన్నములు మొదలగు వానిలోనికి చూర్ణములుగా నున్న మందులను ప్రవేశింప జాలవు. ద్రావకము లైన యెడల చిమ్మెడు గొట్టముల (పిచికారి) ద్వారా కొంత వరకు ఎక్కించ వచ్చును. లేదా ఆవిరి రూపమున నయిన ఇంత కంటే సులభముగ దాని వ్వాపింప జేయవచ్చును. కొన్ని మందులు కొన్ని నిమిషములలోనే సూక్ష్మ జీవులను నశింప జేయు శక్తి గలవి. మరికొన్ని కొన్ని గంటలవరకు సూక్ష్మ జీవుల నంటి యుండిన గాని వానిని చంప జాలవు. పై జెప్పిన విషయములలో దేనిని మనము గమనించక పోయినను మన మీమందుల నుప యోగించుట వలన మనకు ఉపకారము కలుగక పోవుటయే గాక, పై పెచ్చు అపకారము కలుగును. ఏలయన మనము మందులను ఉపయోగించి సూక్ష్మజీవులను, అంటు వ్వాధిని నశింప చేసితిమి గదా యను వట్టి భ్రమచే, గర్వపడి మెలుకువగ నుండము. అందు చేత అంటు వ్వాధి ప్రబలి మన కపకారము చేయును. కావుననే ఏమందు నెంతెంత ఉపయోగించిన యే యే స్థలములం దెక్కువ యనుకూలమో యోచించి మనము అంటు వ్వాధుల నివారించు మందులను వాడుకొనవలెను. ప్రసిద్ధికెక్కిన ప్రొఫెసర్ కాకు (Koch) అను శోధకుడు వేయి ఘనపుటడుగుల పరిమాణముగల గదిలోని సూక్ష్మ జీవులను ముప్పది నిమిషములలో చంపుటకు ఒక పౌన్ (40 తులములుగల) గంధకమును పొగ వేయవలెనని కనుగొనెను. అప్పటికి కూడా కొన్ని సూక్ష్మ జీవుల గ్రుడ్లు చావక పోవచ్చును. ఇవి కాక బట్టల మడతలలోనూ పరుపుల లోని ఖాళీ స్థలములలోను దాగి కొనిన సూక్ష్మ జీవుల వరకు పొగ వ్వాపింపక పోవచ్చును. పైగా ఈ పొగ తలుపులు, కిటికీలు ఇంటి మీది పెంకుల మధ్య నుండు సందులు మొదలగు వాని గుండ ఎంత పోవునో ఆ యాయిండ్ల నిర్మాణమును బట్టి తెలిసి కొనవలెను. గంధకపు పొగ చాలునా చాలదా అనునది క్రింది విధముగ తెలిసికొన వచ్చును. ఆ గదిలో ఒక తెరపి యయిన చోట, అనగా నొక బల్ల మీద ఒక నాణెమును, ఒక చొక్కా జేబులో కాని బట్ట మడతలో కాని, మరియొక ఒక నాణెమును పెట్టి, మూసియున్న నాణెము నల్లబడినదా లేదా చూడ వలెను. నల్లబడిన యొడల పొగ చక్కగ వ్వాపించినట్లెంచవలెను. ఇంకొక ఉదాహరణము. కలరా మొదలగు వ్వాధి గ్రస్తుల విరేచనములలో నుండు సూక్ష్మ జీవులను చంపుటకు సౌవీరపు మందు నీళ్ళు మిక్కిలు ఉపయోగ కరమైనది. ఇక పాలు సౌవీరము రెండు వేల పాళ్లు నీళ్ళలో చేర్చినను ఆ నీళ్లు అయిదారు నిముషముల లోనే సమస్త విధములైన సూక్ష్మ జీవులను చంపగలవు. అయినను లెక్కలేకుండ ఈ మందు నీళ్లను కొంచెమెత్తుకొని అద్దెడు లేక కుంచెటు నీళ్లతో కలసి యుండు విరేచనములో గాని వాంతి యందు గాని దానిని కలిపిన యెడల సూక్ష్మ జీవులు చచ్చినవా లేదా ఎంత సేపటికవి చచ్చినవి అను విషయము తెలిసి కొనుటకు అవకాశము లేదు. కాబట్టి ఈ మందులను మితి లేకుండ నుపయోగింపక, మనము కలుప బోవు పదార్థముతో చేరిన తరువాత ఏర్పడు మిశ్రమ పదార్థములో వేయి పాళ్లకు గాని రెండు వేల పాళ్లకు గాని ఒక పాలు సౌవీరము ఉండు నట్లు చూచు కొనవలెను. లేదా పైని చిప్పిన ప్రకారము కుంచెడు కల్మషపు నీళ్లకు, వేయి పాళ్ళ నీళ్లకొక పాలు గల సౌవీరపు మందు నీళ్లను సోలెడో తవ్వెడో చేర్చు కొనునెడల పది వేల పాళ్ళు కల్మషపు నీళ్లకు ఒక పాలైన సౌవీరముందునో యుండదో సందేహము. కాబట్టి ఇట్టి మందుల నుపయోగింపు చున్నప్పుడు మిక్కిలి బల హీనమగు ద్రావకముల నుపయోగింపక తీవ్రమైన గుణము గల పదార్థములనే ఉపయోగింప వలెను. ఎట్లనగా ఒక శేరు కల్మషపు నీళ్లకు 10 శేరుల సౌవీరము చేర్చిన యెడల రమారమి వేయింటి కొక పాలు సౌవీరము చేర్చి నట్లగును. కాని అప్పటి కప్పుడు చూర్ణము చేసినను సౌవీరమును కల్మషపు నీళ్లలో చక్కగ కరుగునట్లు కలుపుటకు తగిన అవకాశమును, అనుకూలమును ఉండదు. కావున అంతకు ముందే నూటి కొక పాలు చొప్పున నీళ్లలో సౌవీరమును కలిపి ద్రావకముగా చేసి నిలవ యుంచుకొని ఆ ద్రావకమును శేరు కల్మషపు నీళ్లకు అర సోలెడు కలిపిన రమారమి వేయింటకి ఒక పాలు సౌవీరము చేరి యుందును. ఇప్పుడు మందు చక్కగ కలిసి మూల మూలలనుండు సూక్ష్మ జీవులను చంపు నట్లు కల్మష పదార్థమును దేనితో నైనను కలగ బెట్టవలెను. తగినంత పలచగ నుండని యెడల నీళ్ళు పోయవలెను.

6 బోరికామ్లము (బోరిక్ ఆసిడ్)
13 మందు సబ్బులు:
3 రూఢిగ సూక్ష్మ జీవులను చంపు పద్ధతులు:
1 దుర్వాసనను మాత్రము పోగొట్టునవి