17 వ శతాబ్దం చివరి నుండి 18 వ శతాబ్దంలో ఓయో తన శక్తిని పశ్చిమ నైజీరియా నుండి ఆధునిక టోగో వరకు విస్తరించింది. ఎడో బెనిను సామ్రాజ్యం నైరుతి నైజీరియాలో ఉంది. బెనిను అధికారం 15 నుండి 19 వ శతాబ్దాల మద్యకాలంలో కొనసాగింది. వారి ఆధిపత్యం ఎకో నగరం వరకు (ఎడో అనే పేరు తరువాత పోర్చుగీసు వారిచే లాగోస్కు మార్చబడింది) చేరుకుంది.

19 వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో " ఉస్మాను డాను ఫోడియో " విజయవంతమైన జీహాదుకు దర్శకత్వం చేసాడు. ఇది కేంద్రీకృత ఫులని సామ్రాజ్యం (సోకోటో కాలిఫేటు అని కూడా పిలుస్తారు)ఏర్పడడానికి దారితీసింది. ఫలితంగా ఈ రాజ్యభాగాన్ని ఆధునిక ఉత్తర, మధ్య నైజీరియాలో చాలా భాగం విలీనం చేసుకున్న సొకోటో సామ్రాజ్యం అధీనంలోకి మారింది. 1903 వరకు వివిధ ఐరోపా కాలనీలలో సామ్రాజ్యం విభజన కొనసాగింది.
శతాబ్దాలుగా నేటి నైజీరియాలో ఉన్న అనేకమంది ఉత్తర ఆఫ్రికాకు చెందిన వ్యాపారులతో వర్తకం చేసారు. ఈ ప్రాంతంలోని నగరాలు పశ్చిమ, మధ్య, ఉత్తర ఆఫ్రికా ప్రాంతాల విస్తార వర్తక మార్గాలలో ప్రాంతీయ కేంద్రాలుగా మారాయి. 16 వ శతాబ్దంలో పోర్చుగీసు అన్వేషకులు కాలాబారు లోని లాగోసు (పోర్చుగీసు పెట్టిన పేరు) ఆధునిక నైజీరియా ప్రజలతో ప్రత్యక్ష వ్యాపారం (మొట్టమొదటి యూరోపియన్లు)చేయడం ప్రారంభించారు. ఐరోపియన్లు తీరంలోని వ్యక్తులతో వస్తువులను కొనుగోలు చేశారు. ఐరోపియన్లు తీరప్రాంత వాణిజ్యం అట్లాంటికు బానిస వ్యాపారం ప్రారంభానికి చిహ్నంగా మారింది.

కాలాబరు నౌకాశ్రయంలోని చారిత్రాత్మక భయాఫ్రా బైటు (ఇప్పుడు సామాన్యంగా బాని బైటుగా పిలువబడుతుంది) పశ్చిమ అట్లాంటికు బానిస వాణిజ్యం యుగంలో అతిపెద్ద బానిస వ్యాపార విభాగాలలో ఒకటిగా మారింది. నైజీరియాలో ఇతర ప్రధాన నౌకాశ్రయాలైన బడాగ్రి, లాగోసు, బెనిను బైటు, బొన్నే ద్వీపం మీద ఉన్న బియాఫ్రా బైటు ప్రధాన బానిస వ్యాపార విభాగంగా ఉన్నాయి. ఈ ఓడరేవులకు బానిసలుగా తీసుకున్న వారిలో ఎక్కువమంది దాడులు, యుద్ధాలలో పట్టుబడ్డారు.

సాధారణంగా బందీలను బలవంతంగా స్వాధీనం చేసుకుని పనిచేయించుకునే వారు. కొంతకాలం తర్వాత వారు కొన్నిసార్లు జయించినవారి సమాజంలో విలీనం చేసుకోబడ్డారు. ప్రధాన తీరప్రాంత నౌకాశ్రయాలలో నైజీరియా అంతటా అనేక బానిస మార్గాలు స్థాపించబడ్డాయి. కొంతమంది బానిసవ్యాపారులు నైరుతి భాగంలో ఓయో సామ్రాజ్యం, ఆగ్నేయ ప్రాంతంలోని అరో సమాఖ్య, ఉత్తరప్రాంతంలోని సోకోటో కాలిఫేటుతో సంబంధం ఏర్పరచుకుని వ్యాపారం సాగించారు.

ప్రస్తుత నైజీరియా లోని భూభాగాల్లో కూడా బానిసత్వం ఉనికిలో ఉంది. 19 వ శతాబ్దం చివరిలో దాని పరిధి విస్తృతమైంది.

ఆఫ్రికా హిస్టరీ ఎన్సైక్లోపీడియా ఆధారంగా "1890 ల నాటికి సోకోటో కాలిఫెటు భూభాగాల్లో అతిపెద్ద బానిస జనాభా (సుమారు 2 మిలియన్ల మంది ప్రజలు) కేంద్రీకృతమై ఉన్నారు. బానిస కార్మికులను ప్రధానంగా వ్యవసాయంలో విస్తారంగా ఉపయోగించుకున్నారు." ఐరోపా పరిశ్రమలో ఉపయోగం కొరకు పాం వంటి వ్యవసాయ ఉత్పత్తుల విస్తార సాగుకు మద్దతు ఇవ్వడానికి ( 1807 లో బ్రిటను అట్లాంటిక్టికు బానిస వాణిజ్యం రద్దు చేసింది), ఆర్థిక ఆవశ్యకతకు (రాజకీయ, సామాజిక స్థిరత్వం కొరకు) చట్టపరమైన మార్పు చేయడానికి దారితీసింది.

మద్యయుగం (1500–1800)
పర్యాటకం
భౌగోళికం
గణాంకాలు