పురావస్తు ఆధారాల ప్రకారము ప్రస్తుత ఫిన్‌లాండ్ ప్రాంతం మంచు యుగం చివరి మంచు పలక కరగడం కారణంగా క్రీ.పూ. 8500 కాలంలో స్థిరపడింది. మొదటి నివాసులు వదిలి వెళ్ళిన పురాతన కళాఖండాలు ఎస్టోనియా, రష్యా, నార్వేలలో కనిపించే పురాతన కళాఖండాలను పోలి ఉన్నాయి. మొట్టమొదటి వ్యక్తులు వేటాడే-సంగ్రాహకులు, రాతి ఉపకరణాలను ఉపయోగించారు.

కాంస్య యుగం (క్రీ.పూ.1500-500), ఇనుప యుగం (క్రీ.పూ. 500 -1200 ) ఫెనోస్కాండియన్, బాల్టిక్ ప్రాంతాలలో ఇతర సంస్కృతులతో విస్తృతమైన సంబంధాలు కలిగి ఉన్నాయి. సమకాలీన ఫిన్లాండ్ ప్రాంతంలో యూరాలక్ భాషలు, ఇండో-యురోపియన్ భాషలను మొట్టమొదటిగా మాట్లాడారన్న విషయంలో ఏకాభిప్రాయం లేదు. మొట్టమొదటి సహస్రాబ్ది సమయంలో దక్షిణ ఫిన్లాండ్లోని వ్యవసాయ స్థావరాలలో తొలిసారిగా ఫిన్నిష్ మాట్లాడబడింది. అయితే సామీ మాట్లాడే జనాభా దేశంలోని అనేక భాగాలను ఆక్రమించింది. సుదూర సంబంధం కలిగివున్నప్పటికీ, సామ్ ప్రజలు ఫిన్ల కన్నా ఎక్కువ కాలం వేట-సంచారం జీవనశైలిగా ఎంచుకున్నారు. లాప్లాండ్‌లో ఉత్తర ప్రావీంస్‌లో సామీ సాంస్కృతిక గుర్తింపు, సామీ భాష మిగిలి ఉన్నాయి. సామీలు ప్రదేశాలకు స్థానభ్రంశం చెందడం లేదా స్వాధీనం చేసుకున్నారని భావిస్తున్నారు.

12 వ - 13 వ శతాబ్దాల ఉత్తర బాల్టిక్ సముద్రంలో హింసాత్మక చర్యలు కొనసాగాయి.ఈ సమయంలో లివొనియన్ క్రూసేడ్ కొనసాగింది. టవస్తియన్స్, కరేలియన్స్ వంటి ఫిన్నిష్ తెగలు నోవగోరోడ్ తెగల మద్య పరస్పర కలహాలు తరచుగా సంభవించాయి. 
12 వ - 13 వ శతాబ్దాలలో కూడా బాల్టిక్ సముద్రం కాథలిక్ రాజ్యాలకు చెందిన అనేక క్రూసేడులకు ఫిన్నిష్ తెగలకు వ్యతిరేకంగా సంఘర్షణలు జరిగాయి. చారిత్రక ఆధారాల ప్రకారం డేన్స్ 1191 లో - 1202 లో, స్వీడన్స్ 1249 లో టవాస్టియన్లకు వ్యతిరేకంగా (రెండవ ఫిన్లాండు క్రుసేడుగా భావించబడింది) 1293 లో ఫిలడెల్‌కు కరేలియన్ల పై (మూడవ క్రుసేడుల దండయాత్రగా భావించ బడింది) దండయాత్ర జరిగింది. 1155 లో జరిగిందని భావిస్తున్న మొట్టమొదటి క్రూసేడు అని పిలువబడే దాడి బహుశా చాలా అవాస్తవ సంఘటన అని భావిస్తున్నారు. అలాగే 13 వ శతాబ్దంలో ఫినిష్ పాజియన్లను జర్మన్లు ​​హింసాత్మకంగా మార్చుకున్నారు. 1241 లో ఒక పాపల్ లేఖ ఆధారంగా ఆ సమయంలో నార్వే రాజు "దగ్గరలోని పాగంస్‌కు "కు వ్యతిరేకంగా పోరాడుతున్నాడు.

ఆహారం
చరిత్రకు పూర్వం
భౌగోళికం
ప్రభుత్వ విధానాలు