క్రీస్తుపూర్వం 12 వ శతాబ్దం తరువాత ఋగ్వేదం తుది రూపం తీసుకున్నందున కురు-పంచాల ప్రాంతంతో సంబంధం ఉన్న వేద సమాజం, ఉత్తర భారతదేశంలో ఇండో-ఆర్యను ప్రజలు మాత్రమే కాదు,
కురు రాజ్యం ఆవిర్భావంతో వేద మతం మరింత అభివృద్ధి చెందింది. దాని మత సాహిత్యాన్ని క్రమబద్ధీకరించడం, కర్మాచరణను అభివృద్ధి చేసింది. ఇది పెయింటెడు గ్రే వేరు సంస్కృతితో (క్రీ.పూ.1200-600) సంబంధం కలిగి ఉంది. ఇది గంగా-యమ్నుయా దోయాబుకు తూర్పుగా విస్తరించలేదు. ఇది మద్య గంగా ప్రాంతం సంబంధిత, భిన్నమైన సంస్కృతికి భిన్నంగా ఉంది. ఇది నార్తర్ను బ్లాకు పాలిషు పాత్రలు, కోసల, మగధ, మహాజనపదాలతో సంబంధం కలిగి ఉంది.

ఈ కాలంలో వర్ణ వ్యవస్థ ఉద్భవించింది. కుల్కే - రోథరుమండు, ఈ దశలో భారతీయ చరిత్ర "వివిధ సామాజిక తరగతుల మధ్య కార్మిక విభజనను ప్రతిబింబించే గృహసముదాయాలు (వాటిక, గూడెం, అగ్రహారాలు) క్రమానుగత క్రమం ఏర్పరచుకుని జీవించారు. వేద కాలం స్థావరాలు నాలుగు: బ్రాహ్మణ పూజారులు మొదటి వారు, యోధుల ప్రభువులు రెండవ వారు, రైతులు, వ్యాపారులు మూడవవారు, బానిసలు, కూలీలు, చేతివృత్తులవారు, చాలామంది స్థానిక ప్రజలకు చెందినవారు నాల్గవవారు. ఇది వ్యవసాయం, లోహం, వస్తువుల ఉత్పత్తి, అలాగే వాణిజ్యం బాగా విస్తరించింది. ప్రారంభ ఉపనిషత్తులు, తరువాతి హిందూ సంస్కృతికి ముఖ్యమైన అనేక సూత్రాలతో సహా వేద యుగం గ్రంథాలు పూర్తయ్యాయి.
మొట్టమొదటి వేద "రాజ్యం"గా కురు రాజ్యం అనే ఒక "అత్యున్నత-తెగ" చేత ఏర్పడింది. ఇది అనేక తెగలను కొత్త సమాఖ్యలోకి చేర్చింది. ఈ రాజ్యాన్ని పరిపాలించడానికి వేద శ్లోకాలను సేకరించి లిప్యంతరీకరించారు. కొత్త ఆచారాలు అభివృద్ధి చేయబడ్డాయి. ఇవి ప్రస్తుతం సనాతన శ్రుత ఆచారాలను ఏర్పరిచాయి. కురు రాజ్య అభివృద్ధి ప్రక్రియలో ఇద్దరు ముఖ్య వ్యక్తులుగా రాజు పరిక్షిత్తు, అతని వారసుడు జనమేజయుడు తగినపాత్ర పోషించారు. వీరు ఈ రాజ్యాన్ని ఉత్తర ఇనుప యుగంలో భారతదేశాన్ని ఆధిపత్య రాజకీయ సాంస్కృతిక శక్తిగా మార్చారు.
సర్వవ్యాప్తమైన మతాచారంగా అశ్వమేధయాగం అనే ఆచారం ఆరంభం అయింది. ఈ విధానంలో పవిత్రమైన గుర్రాన్ని ఒక సంవత్సరం పాటు రాజ్యాలలో తిరుగుతూ స్వేచ్ఛగాతిరిగే ఏర్పాటు చేస్తారు. గుర్రాన్ని యోధుల బృందం అనుసరించింది. గుర్రం సంచరించిన రాజ్యాలు, ప్రధాన రాజ్యానికి సామంతులై కప్పం చెల్లించాలి లేదా గుర్రానికి చెందిన రాజుతో యుద్ధం చేయడానికి సిద్ధం చేయాలి. ఈ విధానం ఈ యుగంలో అంతర్-రాజ్య సంబంధాల మీద గణనీయమైన ఒత్తిడి తెచ్చింది. ఈ కాలం వర్ణాన్ని ఉపయోగించడం, క్షత్రియ, బ్రాహ్మణులు, వైశ్య, శూద్రాలలో వేద సమాజం కులవిభజన ద్వారా సామాజిక స్థిరీకరణకు నాంది పలికింది.
వేదేతర సాల్వా తెగ చేతిలో ఓడిపోయిన తరువాత కురు రాజ్యం క్షీణించింది. వేద సంస్కృతి రాజకీయ కేంద్రం తూర్పున, గంగానదిలోని పాంచాల రాజ్యంలోకి (రాజు కెసిను దల్భ్యా (సుమారుగా 900 - 750 మధ్య))మారింది. తరువాత క్రీస్తుపూర్వం 8 లేదా 7 వ శతాబ్దంలో విదేహ రాజ్యం తూర్పున ఒక రాజకీయ కేంద్రంగా ఉద్భవించింది. ప్రస్తుతం భారతదేశం ఉత్తర బీహారు, ఆగ్నేయ నేపాలు, జనక రాజు ఆధ్వర్యంలో దాని ప్రాముఖ్యతను సంతరించుకుంది. దీని రాజ్యసభ బ్రాహ్మణునికి ప్రోత్సాహాన్ని అందించింది. సన్యాసులు, తత్వవేత్తలైన యజ్ఞవల్క్య, ఉద్దాలక అరుణి, గార్గి వచక్నవి; ఈ కాలంలో పాంచాల కూడా రాజు ప్రవాహన జైవాలి ఆధ్వర్యంలో ప్రముఖంగా ఉన్నారు.

సాహిత్యం
చివరి వేదకాలం (సిర్కా 1100 – సిర్కా 500 క్రీపూ)
ప్రారంభకాల వేదసంస్కృతి (సిర్కా 1500 – c 1200 BCE)
పురాతత్వశాస్త్రం