రామన్ వర్ణమాలాదర్శనం (Raman spectroscopy) (సి. వి రామన్‌ గౌరవార్థం పెట్టినపేరు, ) అనేది ఒక వ్యవస్థలోని కంపనాలు, భ్రమణాలు, స్వల్ప-పౌనఃపున్య స్థితులను అధ్యయనం చేయడానికి ఉపయోగించే పద్ధతి.. రసాయనాల అంతర్గత అణు నిర్మాణశిల్పం అర్థం చేసుకోడానికి ఈ పద్ధతి రసాయన శాస్త్రంలో బాగా ఉపయోగపడుతోంది. రామన్ వర్ణమాలాదర్శనం మూల సూత్రం రామన్ పరిక్షేపం మీద ఆధారపడుతుంది. ఈ పద్ధతిలో దృగ్గోచర (సాధారణంగా అగపడే) కాంతిని కాని, పరారుణ లేదా అతినీలలోహిత స్థితికి సమీపంగా ఉండే ఏకవర్ణపు లేసర్ కాంతిని కాని వాడతారు. ఈ లేసర్ నుండి వెలువడే కాంతి పుంజంలోని తేజాణువులు (ఫోటానులు) పదార్థంలోని బణు కంపనాలతో, అనగా కంపాణువులతో (ఫోనానులతో), సంకర్షణ పొందుతాయి. ఈ సంకర్షణ ఫలితంగా ఆ తేజాణువుల తరచుదనం మారుతుంది. ఈ మార్పుకీ ఆ పదార్థంలోని అణువుల విన్యాసానికీ మధ్య అవినాభావ సంబంధం ఉండబట్టి ఆ మార్పుని కొలిచి ఆ అణువుల అమరికని గణన చెయ్యవచ్చు. 

ఈ పద్ధతిలో ఒక పదార్థపు నమూనా మీద లేసర్ కాంతి వాసాన్ని (light beam) ప్రకాశిస్తారు. ఆ ప్రకాశిత బిందువు నుండి బయటకి వెలువడే కాంతిని కటకాలతో సేకరించి, ఏకవర్ణగలని ( మోనోక్రొమాటర్) అనే వడపోత పరికరం గుండా పంపుతారు. స్థితిస్థాపక (రేలీ) పరిక్షేపం కారణంగా బయటకి వచ్చిన తరంగాలు వడపోతకు గురవుతాయి; మిగిలిన కాంతి ఒక పత్తాసు (డిటెక్టర్‌) మీద పడుతుంది.

అయత్నం (spontaneous) గా జరిగే రామన్ పరిక్షేపం సాధారణంగా చాలా బలహీనంగా ఉండడమే రామన్ వర్ణమాలాదర్శనం లోని పెద్ద లోపం. ఎంతో బలంగా ఉండే రేలీ పరిక్షేపం నేపథ్యంలో బలహీనంగా ఉన్న రామన్ పరిక్షేప కాంతిని వేరు చేసి చూడడం కష్టం. చారిత్రకంగా, రామన్ వర్ణమాలాదర్శనులు లేసర్ కాంతిని గలనం చెయ్యడానికి ప్రతికృత జాలకాలు (holographic gratings) తోపాటు బహుళ విక్షేపణ దశలను (multiple dispersion stages) ఉపయోగించేవారు. గతంలో, రామన్ పరిక్షేప వ్యవస్థల కోసం దృశ్యగుణకారులని (photomultiplier) డిటెక్టర్లుగా ఎంచుకునేవారు, ఇవి సేకరించడానికి చాలాకాలం పట్టేది. అయితే, ఆధునిక పరికరాలు లేసర్ తిరస్కరణ గలనం (laser rejection filter) కోసం ప్రత్యేకమైన యంత్రాంగాన్ని ఉపయోగిస్తున్నారు.

ఇటీవలి కాలంలో రామన్ వర్ణమాలాదర్శన పద్ధతులలో ఎన్నో కొత్త పుంతలు తొక్కుతున్నారు:
వంటి పలు ఆధునిక రీతులు ఉన్నాయి.

వైవిధ్యాలు
మైక్రో‌స్పెక్ట్రోస్కోపీ
అనువర్తనాలు
ఉపోద్ఘాతం