ఖురాసన్ లో మంగోల్ దండయాత్ర ముగిశాకా, షా సైన్యం ముక్కచెక్కలు అయింది. తండ్రి మరణానంతరం, అతని వారసత్వాన్ని స్వీకరించిన జలాల్ అల్-దిన్ ఖ్వారెజ్మిద్ సైన్య అవశేషాలను సమీకరించే ప్రయత్నాలు దక్షిణాన, ప్రస్తుత ఆఫ్ఘనిస్తాన్ ప్రాంతంలో చేయడం ప్రారంభించారు. జలాల్ అల్-దిన్ సమీకరిస్తున్న సైన్యాన్ని వేటాడేందుకు ఛెంఘిజ్ సైన్యాన్ని పంపించారు, 1221 వసంతంలో ఇరు పక్షాలూ పర్వాన్ పట్టణం వద్ద కలుసుకున్నాయి. యుద్ధంలో మంగోల్ బలగాలు దారుణమైన ఓటమి చవిచూశాయి. ఈ యుద్ధంతో కోపావేశభరితుడైన ఛెంఘిజ్ ఖాన్ దక్షిణానికి స్వయంగా బయలుదేరి సింధు నది వద్ద జలాల్ అల్-దిన్ ను ఓడించారు. ఓడిపోయిన జలాల్ అల్-దిన్ భారతదేశానికి పారిపోయారు. ఛెంఘిజ్ ఖాన్ కొంత సమయాన్ని సింధు నది దక్షిణ తీరంలో కొత్త షాను వెతుకుతూ గడిపారు, కానీ అతను దొరకలేదు. షాను భారతదేశానికి తరిమిన సంతృప్తితో ఖాన్ ఉత్తరానికి బయలుదేరారు.

మిగిలిన ప్రతిఘటనా కేంద్రాలు కూడా నాశనమయ్యాకా, ఛెంఘిజ్ ఖాన్ రక్షణ దళాలను నియమించి, మంగోలియా తిరిగివెళ్ళారు. ఖ్వారెజ్మియన్ సామ్రాజ్య నాశనం, విలీనం ఇస్లామిక్ ప్రపంచానికి, తూర్పు ఐరోపాకు రానున్న రోజుల్లో ఏం జరగనుందో సంకేతంగా చూపించింది. మంగోల్ సైన్యాలు ఛెంఘిజ్ ఖాన్ కుమారుడు ఓగెడాయ్ ఆధ్వర్యంలో కేవన్ రుస్ (నేటి రష్యాలోని భాగం), పోలాండ్ లపై దండయాత్ర చేసేప్పుడు ఈ కొత్త భూభాగం ప్రధానమైన పునాదిగా ఉపయోగపడింది, ఆ తర్వాతి దండయాత్రలు ఆస్ట్రియా, బాల్టిక్ సముద్రం, జర్మనీ ప్రాంతాలకు మంగోల్ సైన్యాలను తీసుకువెళ్ళాయి. ఇస్లామిక్ ప్రపంచం విషయానికి వస్తే, ఖ్వారెజ్మియా పతనం ఇరాక్, టర్కీ, సిరియాలపై దాడి చేయడానికి మంగోల్ సైన్యానికి తలుపులు బార్లా తెరిచినట్టు అయింది. భావి కాలపు ఖాన్ లకు ఈ మూడు ప్రాంతాలు తర్వాతి కాలంలో అధీనమయ్యాయి.

ఖ్వారెజ్మియాతో యుద్ధం వారసత్వం అన్న అత్యంత కీలకమైన ప్రశ్నను ముందుకు తెచ్చింది. ఛెంఘిజ్ ఖాన్ యుద్ధం ప్రారంభమయ్యేనాటికే పోరాట యోధులు, ఎవరికి వారికి వేర్వేరుగా నమ్మకస్తులైన అనుచరులు ఉన్న నలుగురు కుమారుల తండ్రి. అలాంటి యోధులైన అన్నదమ్ముల మధ్య వివాదాలు ఉర్గెంచ్ ముట్టడి సమయానికి తారాస్థాయికి చేరుకున్నాయి, దీంతో ఇక ఛెంఘిజ్ ఖాన్ ఈ వివాదాల వల్ల ముట్టడి ముగించేందుకు తన మూడవ కుమారుడైన ఓగెడాయ్ పై నమ్మకం పెట్టుకోవలసి వచ్చింది. ఉగ్రెంచ్ విధ్వంసం పూర్తయ్యాకా ఛెంఘిజ్ ఖాన్ తన వారసునిగా ఓగెడాయ్ ని అధికారికంగా ఎంపికచేశారు. ఇదెలా ఉన్నా నలుగురు కుమారులు ఒకరినొకరు దెబ్బతీసుకోసాగారు, ఈ పరిణామం ఛెంఘిజ్ ఖాన్ సృష్టించిన ఖానేట్ లోని అస్థిరతను తెలుపుతోంది.

జోచి తన తండ్రిని ఎప్పటికీ క్షమించలేదు, ఆదేశాలు అందినా తండ్రి వద్దకు రాలేదు, ఆ తర్వాత ఉత్తరాన సాగిన మంగోల్ యుద్ధాల నుంచి విరమించుకున్నారు. అయితే తిరుగుబాటు చేసిన జోచి మీద మరణకాలంలో కూడా ఖాన్ దండయాత్ర చేసేందుకు ఆలోచించారు. ఈ పరిణామాల దుష్ప్రభావం వారి కుమారుల మీద, ఇంకా ప్రధానంగా కేవన్ రస్ ను జయించిన మనవలు బాటు ఖాన్, బెర్కే ఖాన్ లపై పడింది. ఈజిప్టుకు చెందిన మమ్లుక్లు మంగోలియన్లను ఐన్ జలుత్ యుద్ధంలో 1260లో చరిత్రలోకెల్లా అత్యంత ప్రముఖమైన మంగోల్ ఓటమి చవిచూసేలా చేశారు. ఛెంఘిజ్ ఖాన్ కుమారుడు తొలుయ్ కొడుకులు 1258లో బాగ్దాద్ ను ముట్టడించినా ప్రతీకారం తీర్చుకోలేకపోతూండగా అతనిపై దాయాది సోదరుడు బెర్కే ఖాన్ (ఇస్లాంలోకి మారారు) ట్రాన్స్-కాస్కసస్ వద్ద ఇస్లాం మతం కోసం అంటూ యుద్ధం ప్రారంభించారు. ఇది ఛెంఘిజ్ ఖాన్ ఖాఖాన్ (నాయకుల నాయకుడు) అయ్యాకా మంగోల్ వారు, మరో మంగోలీయునిపై కత్తిదూయడం అదే చరిత్రలో ప్రప్రథమం. ఈ యుద్ధ బీజాలు ఖ్వారెజ్మియా దండయాత్రలో వారి తండ్రులు అధినాయకత్వం కోసం పోరాడినప్పుటివి.

ఆఖరి యద్ధం, దండయాత్ర పరిణామాలు
నోట్స్
మొదటి దాడి
విభేదాల ప్రారంభం