ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਨੀਹ 667 ਈਸਵੀ ਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਨ ਦੀ ਤੌਸੀਅ ਦੇ ਅਰਕ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਬਾਨੀ ਬਾਅਜ਼ਸ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਬਾਜ਼ਨਤੀਇਮ ਦਾ ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। 11 ਮਈ 330 ਈ. ਨੂੰ ਕਸਤਨਤੀਨ ਆਜ਼ਮ ਵੱਲੋਂ ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ ਨਵੇਂ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਤਾਮੀਰ ਦੇ ਬਾਦ ਉਸਨੂੰ ਕਾਂਸਤਾਂਤਨੋਪਲ ਦਾ ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਰੋਮਨ ਸਮਰਾਜ ਦੇ 363 ਈ. ਵਿੱਚ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਕਸੀਮ ਹੋਣ ਤੇ ਕਾਂਸਤਾਂਤਨੋਪਲ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਹੋਰ ਵੀ ਵੱਧ ਗਈ 376 ਈ. ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਉਦਰਨਾ ਵਿੱਚ ਰੂਮੀ ਫ਼ੌਜਾਂ ਨੂੰ ਗੋਥਾਂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਬਦਤਰੀਨ ਸ਼ਿਕਸਤ ਦੇ ਬਾਦ ਥੀਵਡੋਸਸ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ 60 ਫੁੱਟ ਉੱਵਿੱਚੀਆਂ ਤਣ ਫ਼ਸੀਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਕਰਦਿੱਤਾ।

ਇਸ ਫ਼ਸੀਲ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਉਸ ਤੋਂ ਲਾਈਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਏ ਕਿ ਬਾਰੂਦ ਦੀ ਈਜਾਦ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹਨੂੰ ਤੋੜਿਆ ਨਈਂ ਜਾ ਸਕਿਆ ਸੀ। ਥੀਵਡੋਸਸ ਨੇ 27 ਫ਼ਰਵਰੀ 425ਈ. ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਜਾਮਾ ਵੀ ਕਾਇਮ ਕੀਤੀ। 
ਸੱਤਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਅਵਾਰ ਤੇ ਬਲਗ਼ਾਰ ਕਬੀਲਿਆਂ ਨੇ ਬਲਕਾਨ ਦੇ ਵੱਡੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਤਹਿਸ ਨਹਿਸ ਕਰਦਿੱਤਾ ਤੇ ਮਗ਼ਰਿਬ ਵੱਲੋਂ ਕਾਂਸਤਾਂਤਨੋਪਲ ਲਈ ਵੱਡਾ ਖ਼ਤਰਾ ਬਣ ਗਏ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਮਸ਼ਰਿਕ ਵਿੱਚ ਸਾਸਾਨੀ ਸਲਤਨਤ ਨੇ ਮਿਸਰ, ਫ਼ਲਸਤੀਨ, ਸ਼ਾਮ ਤੇ ਆਰਮੀਨੀਆ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਈਆ। ਇਸ ਮੌਕਾ ਤੇ ਹਰ ਕੁੱਲ ਨੇ ਇਕਤਦਾਰ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਕੇ ਸਲਤਨਤ ਨੂੰ ਯੂਨਾਨੀ ਰੰਗ ਦੇਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਲਾਤੀਨੀ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਯੂਨਾਨੀ ਕੌਮੀ ਬੋਲੀ ਬਣਾਈ। ਹਰ ਕੁੱਲ ਨੇ ਸਾਸਾਨੀ ਸਲਤਨਤ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਇਤਿਹਾਸੀ ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਆਗ਼ਾਜ਼ ਕੀਤਾ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਜ਼ੀਮ ਸ਼ਿਕਸਤ ਦਿੱਤੀ ਤੇ 627ਈ. ਤੱਕ ਸਾਰੇ ਇਲਾਕੇ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਏ।
ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਇਸਲਾਮ ਕਬੂਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਰਬਇੰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਉਭਰੀ ਜਿਸ ਨੇ ਫ਼ਾਰਸ ਵਿੱਚ ਸਾਸਾਨੀ ਸਲਤਨਤ ਦਾ ਖ਼ਾਤਮਾ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਦ ਬਾਇਜੰਟਾਈਨ ਸਾਮਰਾਜ ਤੋਂ ਬੀਨ ਅਲਨਹਰੀਨ (ਇਰਾਕ), ਸ਼ਾਮ ਤੇ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਖੋ ਲਏ।

ਨੀਂਹ
ਵੱਖਰੇ ਨਾਂ
ਮੁਸਲਿਮ ਫ਼ੌਜਾਂ ਦੇ ਮਹਾ ਸਿਰੇ
ਕਾਂਸਤਾਂਤਨੋਪਲ ਦੀ ਹਾਰ