ਅੰਗਰੇਜਾਂ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਉਤੇ ਕਬਜੇ ਤੋਂ ਪਿਛੋਂ ਪੇਦਾ ਹੋਈਆਂ ਪਰਸਥਿਤੀਆਂ ਕਾਰਨ ਲਗਭਗ ਦਸ ਸਦੀਆਂ ਪਿਛੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤ ਹੋਇਆ। ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਚ ਪਹਿਲਾ ਨਾਟਕ ਪਾਰਸੀ ਥਿਏਟਰੀਕਲ ਕੰਪਨੀ ਆਦਿ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੇ ਕਾਰਣ ਅੰਗਰੇਜੀ ਜਾਂ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਨਾਟਕਾਂ ਦੇ ਅਨੁਭਵ ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬੀ ਇਤਿਹਾਸਕ, ਮਿਥਿਹਾਸਕ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਉਤੇ ਲਿਖੇ ਨਾਟਕ ਰਾਹੀ ਹੋਇਆ।

ਪਹਿਲੇ ਦੋਰ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕ :- ਆਧੁਨਿਕ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕ ਦਾ ਜਨਮ 1913 ਵਿਚ ਈਸ਼ਵਰ ਚੰਦਰ ਨੰਦਾ ਦੇ ਇਕਾਂਗੀ “ਸੁਹਾਗ” ਨਾਲ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾਂ ਜੋਸ਼ਆ ਫਜਲਦੀਨ, ਗੁਰਬਖਸ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ, ਡਾ: ਹਰਚਰਨ ਸਿੰਘ, ਪ੍ਰੋ: ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਸੇਖੋਂ ਨਾਲ ਬੋਧਿਕਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਵੇਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 
ਦੂਜਾ ਦੋਰ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕ :- ਡਾ: ਰੋਸ਼ਨ ਲਾਲ ਆਹੂਜਾ ਨੇ ਇਸ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਨਾਟਕੀ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਨਾ ਕੀਤੀ ਬਲਵੰਤ ਗਾਰਗੀ ਤਕਨੀਕ ਤੇ ਸਟੇਜ ਪੱਖੋਂ ਤਜਰੇਬੇਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਤੀਜੇ ਦੋਰ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕ :- 1965 ਪਿਛੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕ ਵਿਚ ਪ੍ਰਯੋਗਵਾਦੀ ਲਹਿਰ ਦਾ ਆਰਭ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਘੁਮਾਣ, ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸੇਠੀ, ਹਰਸ਼ਰਨ ਸਿੰਘ ਆਦਿ ਰਾਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਧੀਨ ਬ੍ਰਤੋਲਤ ਬਰੇਖਤ ਦਾ ਐਪਿਕ ਥਿਏਟਰ, ਸੈਮੁਅਲ ਬੇਕਟ ਦਾ ਐਬਸ੍ਰਡ ਥਿਏਟਰ ਆਦਿ ਨਵੀਂਆਂ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 
1975 ਉਪਰੰਤ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕ :- 1975 ਵਿਚ ਭਾਰਤ ਤੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਲੱਗੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ 1978 ਤੋਂ ਪਿਛੋਂ ਲਗਭਗ 12-13 ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਖੂਨੀ ਸੰਕਟ ਵਿਚੋਂ ਲੰਗੇ ਅਜਮੇਰ ਸਿੰਘ ਔਲਖ, ਆਤਮਜੀਤ, ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਸਿੰਘ ਤੇ ਚਰਨ ਦਾਸ਼ ਸਿੱਧੂ ਇਸ ਦੋਰ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਾਟਕਕਾਰ ਹਨ।
ਪੰਜਾਬੀ ਅਲੋਚਨ : ਨਿਕਾਸ਼ ਤੇ ਵਿਕਾਸ਼
ਆਧੁਨਿਕ ਪੰਜਾਬੀ ਗਲਪ : ਨਿਕਾਸ ਤੇ ਵਿਕਾਸ
ਆਧੁਨਿਕ ਪੰਜਾਬੀ ਵਾਰਤਕ : ਨਿਕਾਸ਼ ਤੇ ਵਿਕਾਸ਼
ਆਧੁਨਿਕ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕ ਤੇ ਇਕਾਂਗੀ : ਨਿਕਾਸ ਤੇ ਵਿਕਾਸ